Met de rug tegen de muur: tekstaffiches WO I

Tekstaffiches vormden het communicatiemiddel bij uitstek ten tijde van de Eerste Wereldoorlog. Op het moment dat de Duitse vijand het land binnentrad, werd de pers immers meteen sterk aan banden gelegd. Communicatie met de bevolking verliep vanaf dat moment tot de bevrijding van de stad ruim vier jaar later hoofdzakelijk via deze affiches. Deze muurkranten werden gebruikt om de bevolking in te lichten over het wel en wee van de oorlog en de consequenties van de strijd voor mens en dier. Ze schetsen duidelijk het reilen en zeilen binnen de stad en geven een sterk beeld van het gedrag dat de bezetter van de bevolking verwachtte. Ook de executies werden achteraf via aanplakbrieven kenbaar gemaakt.

De affiches vormen hierdoor een uiterst belangrijke bron voor de geschiedenis van het dagelijks leven in Vlaanderen tijdens de Eerste Wereldoorlog. In het licht van de herdenkingsgolf rond de Eerste Wereldoorlog en de stijgende interesse voor de sociale aspecten van het conflict, bevatten deze affiches een schat aan informatie voor zowel professionele als niet-professionele onderzoekers, zijn het uitgelezen didactische instrumenten voor het onderwijs en kunnen ze dienst doen als een teletijdmachine waardoor geïnteresseerden het leven in oorlogstijd beter kunnen begrijpen.

Ondanks de enorme waarde van deze tekstaffiches zijn deze echter nauwelijks ontsloten en worden ze bovendien in allesbehalve optimale omstandigheden bewaard, nog los van het gegeven dat de affiches gedrukt zijn op minderwaardig papier en dat veel van de affiches reeds beschadigd en vuil waren vooraleer ze in het archief kwamen. Om aan deze problematiek te verhelpen trekt het Gentse Stadsarchief het cultureel erfgoedproject Tekstaffiches: spiegel van het dagelijks leven tijdens de Eerste Wereldoorlog. Dit project, gesubsidieerd door de Vlaamse overheid, heeft tot doel het lokaliseren, inventariseren, restaureren, digitaliseren, duurzaam bewaren en ontsluiten van de tekstaffiches van de Eerste Wereldoorlog naar een zo groot mogelijk publiek. Om dit te realiseren werkt het Gentse Stadsarchief samen met de Erfgoedcel CO7, FARO, In Flanders Fields Museum, Packed vzw, Provinciearchief West-Vlaanderen, Stadsarchief Aalst, Stadsarchief Lier, Universiteitsbibliotheek Gent en VIAA.

Bladeren door de tekstaffiches van verschillende dorpen, gemeenten en steden:
- collectie In Flanders Fields Museum
- collectie Stadsarchief Gent
- collectie Stadsarchief Aalst
collectie stadsarchief Antwerpen
- collectie Provinciearchief West-Vlaanderen
- collectie Provinciebibliotheek West-Vlaanderen (Tolhuis)

Contact: Dr. Tim De Doncker

Met de rug tegen de muur: tekstaffiches WO I